Zasilacz do wzmacniaczy operacyjnych

Zasilacz to podstawowe wyposażenie każdego warsztatu elektronicznego. W większości przypadków takie urządzenie dostarcza jedno stabilizowane napięcie. Często jest to wystarczające, ale istnieje grupa elementów, jak wzmacniacze operacyjne, które w wielu przypadkach wymagają dwóch napięć.

W elektronice analogowej podstawowa aplikacja wzmacniaczy operacyjnych wymaga zasilenia ich napięciem symetrycznym. Podobne wymagania występują w aplikacjach wykorzystujących komparatory analogowe. Nowoczesne komponenty analogowe często mają możliwość zasilania jednym napięciem, w przeciwieństwie do klasycznych, które potrzebują dodatniego oraz ujemnego napięcia zasilającego. Eksperymentując z układami elektronicznymi o analogowym charakterze pracy, często potrzebowałem zasilacza dającego napięcie symetryczne +12/–12 V, dlatego zbudowałem dający takie napięcia zasilacz. Nowoczesne wzmacniacze operacyjne często mają dopuszczalne napięcie między dodatnim a ujemnym pinem zasilania mniejsze niż 12 V. Przykładem jest wzmacniacz, który jest w stanie przetwarzać sygnał o dużej częstotliwości – AD8009 (rysunek 1).

Zasilenie takiego układu z posiadanego zasilacza jest gwarancją jego uszkodzenia, gdyż zalecane napięcie zasilające wynosi +5/–5 V (maksymalne dopuszczalne to +6/–6 V). Można zbudować kolejny zasilacz bazując na układach 7805 oraz 7905, jednak postanowiłem rozwiązać problem w bardziej elastyczny i uniwersalny sposób.

Koncepcja rozwiązania

W ofercie różnych wzmacniaczy operacyjnych istnieje grupa tych układów o dużej mocy. W swojej szufladzie mam kilka: LM675 (rysunek 2), OPA544 (rysunek 3) oraz OPA2544 (będący podwójnym układem OPA544), fotografia 4. Skoro te układy można obciążyć dużym prądem, to mogą one pełnić funkcję zasilacza. Oczywiście by uzyskać takie parametry obciążenia muszą być spełnione odpowiednie warunki. Poza tym nie można przekroczyć maksymalnej dopuszczalnej mocy wydzielanej we wzmacniaczu.

(…)

——– ciach! ——–

To jest tylko fragment artykułu, którego pełna wersja ukazała się w lipcowym numerze czasopisma Zrozumieć Elektronikę (ZE 7/2026). Pełną wersję czasopisma znajdziesz pod tym linkiem. Natomiast niepełna, okrojona wersja, pozwalająca zapoznać się z zawartością numeru ZE 7/2026 znajduje się tutaj.

Andrzej Pawluczuk
apawluczuk@vp.pl

Uwaga! Wskazówki, jak nabyć pełne wersje dowolnych numerów ZE znajdują się na stronie:
https://piotr-gorecki.pl/n11.